ทำร้ายคนในครอบครัว สละสินสมรสทั้งหมด เซ็นทัณฑ์บนแบบนี้ มีผลทางกฎหมายจริงหรือ?

บันทึกข้อตกลงที่กำหนดว่า หากคู่สมรสฝ่ายใดทำร้ายร่างกายคนในครอบครัวอีก จะยอมหย่า และยอมสละสิทธิในสินสมรสทั้งหมด อาจมีผลทางกฎหมายมากกว่าที่หลายคนเข้าใจ

แนวคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1303/2568 วางหลักว่า ข้อตกลงเช่นนี้มีลักษณะเป็นทัณฑ์บนในเรื่องความประพฤติตาม ป.พ.พ. มาตรา 1516 (8) ไม่ใช่เพียงสัญญาระหว่างสมรสที่เลิกได้ตามใจ

ศาลรับฟังได้ว่าการฝ่าฝืนข้อตกลงสามารถใช้เป็นเหตุฟ้องหย่าได้ แต่ส่วนที่ระบุให้ “สละสิทธิในสินสมรสทั้งหมด” ถูกมองในทางกฎหมายว่าเป็นเบี้ยปรับตามมาตรา 382

เมื่อเบี้ยปรับสูงเกินส่วน ศาลมีอำนาจลดลงได้ตามมาตรา 383 ซึ่งในคดีนี้ ศาลเห็นว่าการริบที่ดินสินสมรสทั้งหมดรุนแรงเกินไป จึงลดลงเหลือให้โอนเพียง 1 ใน 5 ส่วน